MALI OGLASI
30.01.2021 | Damir Račić

ZANIMLJIVOSTI IZ TISKA Proslava sv. Vlaha u Dubrovniku 1944.

Autor: Libero Portal
Foto: Željko Tutnjević/ Libero portal
Proslava sv. Vlaha u Dubrovniku 1944.
"Sveti Vlaho je za Dubrovnik dan pun vjekova, pun dragih uspomena, pun priviđenja o prošlosti i sadašnjosti."

Dubrovački zaštitnik sv. Vlaho slavio se je i na talijanskoj bojišnici tijekom I. svjetskog rata, gdje je bila na položajima, na rijeci Soči 37. streljačka pješadijska regimenta (pukovnija), jer se sastojala uglavnom od unovačenih ljudi sa šireg dubrovačkog područja. Čak su napravili i dva barjaka 1915. i 1918. godine i poslali ih u Dubrovnik. Nažalost, nije sačuvan ni komadić tkanine. O tome sam objavio opširne napise u „GG“ prije 10-ak godina. (Uzgred napominjem; bilo je 12 bitaka na rijeci Soči između Austro-Ugarske i talijanske vojske. U zagrebačkoj Prvostolnici održan je 11.11.2018. g. vjerski obred, tj. Misa zadušnica posvećena svim unovačenim Hrvatima poginulim u I. svj. ratu, a povodom 100 godina od završetka I. svjetskog rata.) 

 

​Nakon kapitulacije Talijana u II. svjetskom ratu krajem 1943. godine, već sljedeće ratne godine ponovno je obnovljena svečanost sv. Vlaha. Predstavljam čitateljima opis sadržaja svečanosti kako je objavljen u nekoliko brojeva u lokalnoj tiskovini koja je izlazila od 7.11.1943. do 9.4.1944. godine. Tijekom NDH vrijedila su neka druga pravopisna pravila, kojeg su se moralipridržavati uredništva svih tiskovina, pa tekst donosim u izvornom obliku. Smatram da je važno upoznati čitatelje (dubrovačku javnost) sa prigodnim sadržajem programa svečanosti koji je na brzinu organiziran prema tadašnjim ratnim mogućnostima.    

 

​„Dnevne viesti“ od 2.2.1944. godine, broj 55.

 

​SVEČANOST SVETOG VLAHA

 

​Svečanost sv. Vlaha kao u mirno doba čut ćete ove godine preko Krugovalne postaje u Dubrovniku. Ovih dana održan je sastanak kulturnih krugova (naših) sugrađana, na kojem su izmienjene misli o svečanosti sv. Vlaha koja će se izvesti preko dubrovačke Krugovalne postaje. Pošto se nije do sada moglo računati na električnu razsvjetu i sam razpored se je morao stvoriti u brzini, ali ipak po onome što će Krugovalna postaja izvesti na Kandeloru i sv. Vlaha, bit će svakome omogućeno da učestvuje (u) proslavi sv. Vlaha kao u mirno doba. Pod naslovom: „Ovo je dan ki dohodi jednom nami na godište“, čut ćete svečanost sv. Vlaha sa svim efektima, svirkom glasbe i pucnjavom trombuna. Izvedba počinje na Kandeloru u 7 sati u večer. U toku ova dva dana bit će izvedena ciela Gotovčeva „Dubravka“ u priredbi članova Zagrebačkog državnog kazališta i krugovalnog orhestra, zatim Vojnovićev „Suton“, (i) „Gundulićev san“. Svršetak izvedbe vrši se u hramu sv. Vlaha, gdje se izvodi najnovija kompozicija maestra g. Vrutickog na rieči novinara g. Rudimira Rottera „Našem Parcu“. I dubrovačka glasba odnosno naši autori bit će tog dana sa svojim kompozicijama na razporedu i to Zdenko Šapro, Mane Jarnović te Iveglia.(Josef Vlach Vruticky, 1897-1977, poljski skladatelj, živio u Dubrovniku od 1926. do 1944. godine. - nap. D.R.)

 

​„Dnevne viesti“ od 3.2.1944. g; br. 56.

 

​DUBROVČANI ČESTIT VAM SVETI VLAHO

 

​Sveti Vlaho je za Dubrovnik dan pun vjekova, pun dragih uspomena, pun priviđenja o prošlosti i sadašnjosti. Ove godine neće se ponavljati stari običaj, kad je biskup u svečanoj procesiji nosio gradskim ulicama Svečevu glavu. Pobožni puk neće moći probijati guste kordone gledalaca da položi svoje usne na Svečeve moći, ali će zato molitvom se uteći svetom Vlahu da ga čuva i brani od sada kao i do sada.

 

​Po starom tradicionalnom običaju i ceremonijalu i ove će godine Dubrovčani gdje god se nalazili proslaviti svoga Parca pa i ako tiho i skromno. Sveti Vlaho je dan Dubrovnika, blagdan Dubrovčana združenih danas u jednoj misli i jednom obećanju: u želji da sveti Vlaho čuva naš dragi Dubrovnik, našu milu Hrvatsku.

 

​Ove godine neće biti ni pucanja trombuna, svirke srebrenih trubalja sa Sponze, vijanja tradicionalnih barjaka, lepršanja bielih golubica, svietla razkošnih vatrometa, gospodske šetnje i dostojanstvenog hoda zdura (ovaj starinski običaj u procesiji trebalo bi obnoviti! – nap. D.R.). Ali će zato ovogodišnja svečanost biti iskrenija molitva svetom Vlahu da čuva ovaj Svoj grad kojeg nosi u rukama i kojeg ne ispušta iz ruku.

 

​„Dnevne viesti“ od 5.2.1944. g; broj 57.

 

​SVEČANOST SV. VLAHA

 

​Svečanost sv. Vlaha naš veliki blagdan, najveći ki nam dohodi (jednom) na godinu, pomolimo se svetom Vlahu da dan sliedeće godine donese mir, i da nam nepomučenom radosti proslavimo u mirisu lovorike i pucnjavi dubrovačkih prangija.

 

​Ovogodišnja svečanost sv. Vlaha prošla je bez ikakovih naročitih svečanosti. Sve se je svelo na crkvene funkcije, kojima je prisustvovalo veliko množtvo građana. Gundulićeva  glazba je na blagdan sv. Vlaha dva puta obišla grad i predgrađe, odsviravši na kraju Svećevu himnu pred crkvom. Ulazna vrata svečeve crkve bila su okičena lovorom, dok je grad bio izkičen sagovima i zastavama. Na Orlandovom stupu vijao se ratni (!) barjak Dubrovačke republike.

 

​„Dnevne viesti“ od 6.2.1944. g; broj 58.

 

​PRAIZVEDBA „NAŠEM PARCU“ OD ROTTERA – VRUTICKOG

 

​Krugovalna postaja u Dubrovniku prilikom svoje svečane izvedbe povodom blagdana sv. Vlaha izvela je po prvi put kompoziciju Mo Josipa Vrutickog na rieči Rudimira Rottera „Našem Parcu“. Uz pratnju orgulje krasnoslovio je g. Lino Šapro, poglavar Kotarskog suda u Stonu, a pjevao je Crkveni pjevački zbor. Kraj izvedbe popračen je pucnjavom trombuna i zvonjavom zvona. Na sv. Vlaha u večer preko postaje izveden je „Gundulićev san“ od Vojnovića, zatim II. dio trilogije „Suton“, te Gundulićeva Dubravka u muzičkoj obradi Jakova Gotovca. Ciela svečanost odpočela je sviranjem himne „Slobodi“ iz Gundulićeve „Dubravke“.

 

​„Dnevne viesti“ od 8.2.1944. g, broj 59.

 

​„DUBROVAČKO VEČE“

 

​Pod ovim naslovom zaključena je ovogodišnja svečanost sv. Vlaha sinoć na Krugovalnoj postaji u našem gradu. Izveden je po članovima Hrvatskog državnog kazališta u Zagrebu, a u režiji g. dr. Branka Gavelle II. dio Vojnovićeve „Dubrovačke trilogije“ – „Suton“, i to preko ploča snimljenih u Zagrebu. Zaključak svečanosti bio je (završen) himnom sv. Vlaha od Iveglie, koju je izveo mješoviti zbor Crkvenog pjevačkog zbora pod ravnanjem g. Antuna Đivanovića.

 

​U novinskim izvješćima, sigurno su čitatelji uočili jednuzanimljivost koja je pretpostavljam veoma rijetkima poznata. Radi se o glazbeno-dramskom djelu „Našem Parcu“ autora J. Vrutickog i R. Rottera. Po njemu se naziva ulica prema parku Gradac. Godine 2022. navršiti će se 1050. Festa sv. Vlaha. Nadamo se, da će se proslaviti u normalnim uvjetima življenja. Trebalo bi istražiti u DAD-a, u dubrovačkom biskupskom arhivu, fonoteci radio postaje Dubrovnik i Zagreba, eventualno i u NSK-a..., je li sačuvano glazbeno-dramsko djelo spomenutih autora?  Ako se pronađe, isto izvesti uživo u KMD-a uz sudjelovanje Dubrovačkog simfonijskog orkestra i zbora „Libertas“. Nisam siguran, ali pretpostavljam da će riječi (tekst) Rudimira Rottera trebati lektorirati na hrvatski standardni jezik. ( Rudimir Rudolf Rotter, Potomje, 1897. – Dubrovnik, 1959. godine. Yad Vashem ga je 2004. godine stavio na popis Pravednika među narodima – nap. D.R.)

Znate li nešto više o temi ili želite prijaviti grešku u tekstu?
Ocijenite članak
Znate li nešto više o temi ili želite prijaviti grešku u tekstu? Zatvori
Pošalji
Glas Grada - Tiskana izdanja
Glas Grada 830
Glas Grada 829
Glas Grada 828
Glas Grada 827
Glas Grada 826
Glas Grada 825
Glas Grada 824
Glas Grada 823
Glas Grada 821/822
Glas Grada 820
Glas Grada 819
Glas Grada 818
Glas Grada 817
Glas Grada 816
Glas Grada 815
Glas Grada 814
Glas Grada 813
Glas Grada 812
Glas Grada 811
Glas Grada 810
Glas Grada 809
Glas Grada 808
Glas Grada 807
Glas Grada 806
Glas Grada 805
Glas Grada 804
Glas Grada 803
Glas Grada 802
Glas Grada 801
GLAS GRADA 800
Glas Grada 799
Glas Grada 798
Glas Grada 797
Glas Grada 196
Glas Grada 795
Glas Grada 794
Glas Grada 793
Glas Grada 792
Glas Grada 791
Glas Grada 790
Glas Grada 789
Glas Grada 788
Glas Grada 787
Glas Grada 786
Glas Grada 785
Glas Grada 784
Glas Grada 783
Glas Grada 782
Glas Grada 781
Glas Grada 780
Glas Grada 779
Glas Grada 778
Glas Grada 777
Glas Grada 776
Glas Grada 775
Glas Grada 774
GLAS GRADA 773
Glas Grada 772
Glas Grada 771
Glas Grada 770
Glas Grada 769
Glas Grada 768
Glas Grada 767
Glas Grada 766
Glas Grada 765
Glas Grada 764
Glas Grada 763
GLAS GRADA 762
Glas Grada 761
Glas Grada 760
Glas Grada 759
Glas Grada 758
Glas Grada 757
Glas Grada 756
Glas Grada 755
Glas Grada 754
Glas Grada 753
Glas Grada 752
Glas Grada 751
GLAS GRADA 750
Glas Grada 749
Glas Grada 748
GLAS GRADA 747
GLAS GRADA 746
GLAS GRADA 745
GLAS GRADA 743/744
GLAS GRADA 742
Glas Grada 741
Glas Grada 740
Glas Grada 739
Glas Grada 738
Glas Grada 737
Glas Grada 736
Glas Grada 735
Glas Grada 734
Glas Grada 733
Glas Grada 732
Glas Grada 731
Glas Grada 730
Glas Grada 729
Glas Grada 728
Glas Grada 727
Glas Grada 726
Glas Grada 725
Glas Grada 724
Glas Grada 723
Glas Grada 722
Glas Grada 721
Glas Grada 720
Glas Grada 718/719
Glas Grada 717
Glas Grada 716
Glas Grada 715
Glas Grada 714
Glas Grada 713
Glas Grada 712
Glas Grada 711
Glas Grada 710
Glas Grada 709
Glas Grada 708
Glas Grada 707
Glas Grada 706
Glas Grada 705
Glas Grada 704
Glas Grada 703
Glas Grada 702
Glas Grada 701
Glas Grada 700
Glas Grada 699
Glas Grada 698
Glas Grada 697
Glas Grada 696
Glas Grada 695
Glas Grada 694
Glas Grada 693
Glas Grada 692
Glas Grada 691
Glas Grada 690
Glas Grada 689
Glas Grada 688
Glas Grada 687
Glas Grada 686
Glas Grada 685
Glas Grada 684
Glas Grada 683
Glas Grada 682
Glas Grada 681
Glas Grada 680
Glas Grada 679
Glas Grada 678
Glas Grada 677.
Glas Grada 676
Glas Grada 675
Glas Grada 674
Glas Grada 673
Glas Grada 672
Glas Grada 671
Glas Grada 670
Glas Grada 669
Glas Grada 668
Glas Grada 666/7
Glas Grada 665
Glas Grada 664
Glas Grada 663
Glas Grada 662
Glas Grada 661
Glas Grada 660
Glas Grada 659
Glas Grada 657
Glas Grada 656
Glas Grada 655
Glas Grada 654
Glas Grada 653
Glas Grada 652
Glas Grada 651
Glas Grada 650
Glas Grada 649
Glas Grada 648
Glas Grada 647
Glas Grada 646
Glas Grada 645
Glas Grada 644
Glas Grada 643
Glas Grada 642
Glas Grada 641
Glas Grada 640
Glas Grada 639
Glas Grada 638
Glas Grada 637
Glas Grada 636
Glas Grada 635
Glas Grada 634
Glas Grada 633
Glas Grada 632
Glas Grada 631
Glas Grada 630
Glas Grada 629
Glas Grada 628
Glas Grada 627
Glas Grada 626
Glas Grada 625
Glas Grada 624
Glas Grada 623
Glas Grada 622
Glas Grada 621
Glas Grada 620
Glas Grada 619
Glas Grada 618
Glas Grada 617
Glas Grada 616
Glas Grada 614 / 615
Glas Grada 613
Glas Grada 612
Glas Grada 611
Glas Grada 610
Glas Grada 609
Glas Grada 608
Glas Grada 607
Glas Grada 606
Glas Grada 605
Glas Grada 604
Glas Grada 603
Glas Grada 602
Glas Grada 601
Glas Grada 600
Glas Grada 599
Glas Grada 598
Glas Grada 597
Glas Grada 596
Glas Grada 595
Glas Grada 594
Glas Grada 593
Glas Grada 592
Glas Grada 591
Glas Grada 590
Glas Grada 589
Glas Grada 588
Glas Grada 587
Glas Grada 586
Glas Grada 585
Glas Grada 584
Glas Grada 583
Glas Grada 582
Glas Grada 581
Glas Grada 580
Glas Grada 579
Glas Grada 578
Glas Grada 577
Glas Grada 576
Glas Grada broj 575
Glas Grada 574
Glas Grada 573
Glas Grada 572
Glas Grada 571
Glas Grada 570
Glas Grada 569
Glas Grada 568
Glas Grada 567
Glas Grada 566
Glas Grada 565
Glas Grada 564
Glas Grada 562-563
Glas Grada 561
Glas Grada 560
Glas Grada 559
Glas Grada 558
Glas Grada 557
Glas Grada 556
Glas Grada 555
Glas Grada 554
Glas Grada 553
Glas Grada novi broj
Glas Grada 551
Glas Grada 550
Glas Grada 549
Glas Grada 548
Glas Grada 547
Glas Grada 546
Glas grada 545
Glas Grada 544
Glas Grada 543
Glas Grada 542
Glas Grada 541
Glas Grada 540
Glas Grada 539
Glas Grada 538
Glas Grada 537
Glas Grada 535 / 536
Glas Grada 534
Glas Grada 533
Glas Grada 532
Glas Grada 531
Glas Grada 530
Glas Grada 529
Glas Grada 528
Glas Grada 527
Glas Grada 526
Glas Grada 525
Glas Grada 524
Glas Grada 523
Glas Grada 522
Glas Grada 521
Glas Grada 520
Glas Grada 519
Glas Grada 518
Glas Grada 517
Glas Grada 516
Glas Grada 515
Glas Grada 514
Glas Grada broj 513
Glas Grada 512
Glas Grada 510/511
Glas Grada 509
Glas Grada 508
Glas Grada 507
Glas Grada 506
Glas Grada 505
Glas Grada 496
Glas Grada 497
Glas Grada 498
Glas Grada 499
Glas Grada 500
Glas Grada 502
Glas Grada 504
Glas Grada broj 503
Nazad Naprijed