Izvanredne vijesti
MALI OGLASI
25.04.2021 | Damir Račić

ZANIMLJIVOSTI IZ TISKA Neobični noćni posjetitelji

Autor: Libero Portal
Foto: Pixabay
Neobični noćni posjetitelji
U lokalnim tiskovinama nema mnogo podataka o lokalnim duhovima, tj. nadnaravnim pojavama iako su priče o njima bile popularne

​Od prapovijesti na čovjeka je ostavljao intezivan dojam ali i strah niz zagonetnih pojava. Kako se kaže, „u strahu su velike oči“ te se u određenim okolnostima ljudima mogu pričinjavati nevjerojatna priviđenja. Takva priviđanja obično se nazivaju paranormalnim. Koristi se i izraz nadnaravne pojave u značenju „dalje od prirodnog“. 

 

​„Rekla mi je osoba koja je čula od druge osobe da je kod groblja ili nekog drugog pustog mjesta u noćnim satima vidjela strašila“. Tako otprilike započinju glasine o nadnaravnim pojavama koje su viđene na različitim mjestima, uglavnom tijekom sitnih noćnih sati u našem gradu. O takvim događajima ili „susretima“ u lokalnim tiskovima moglo se je naći novinskih izvješća. Može se zaključiti, a prema pisanju uredništva „C.H.“ da su priče o strašilima bile dugi niz godina uobičajne. U narodu, te su pojave imala različite nazive. Najčešće se o njima govori kao o duhovima. (U knjizi „Svijet zagonetnih sila“ autora Arthura C. Clarkea, jedno poglavlje posvetio je „bučnim duhovima“ koji su uznemiravali stanare nekih kuća, u uredima, dvoracima, samostanima, zatvorima, ali se „poigravali“ sa predmetima...). U lokalnim tiskovinama nema mnogo podataka o lokalnim duhovima, tj. nadnaravnim pojavama iako su priče o njima bile popularne. 

 

​„Crvena Hrvatska“ od 16.5.1908. g, br. 40.

 

​S T R A Š  I L A

 

​Svake se godine nekako u ovo vrijeme kod nas priča o strašilima. To je kronična bolest našeg grada, strašio je na Boninovu neki pokojni trhonoša (osoba koja se bavi nošenjem tereta na leđima ili uz pomoć kolica; dubrovački izraz: fakin – nap. D.R.). Vidjeli su ga gdje niz Pile trči s kolicima. I znatiželjni su išli da vide to čudo, kako mrtvi ustaju i nitko ga nije vidio, premda su mnogi tvrdili da straši.

 

​Strašilo je i iza tamnica. Nego kako je tamo položaj sumljiv, tako su i tamošnja strašila bila sumljiva. Kažu, da su tamo zbilja zatekli jednu večer strašilo: dvojicu koji su nesmetano željeli igrati „na prstena“ u mraku. Ali kako im fićfirići (kicoši) koji tamo obilaze ne dadu mira, oni se zamotaše u bijele pokrivače, jer je bijelo zaštitna boja.

 

​A i ove godine straši neka pokojnica bez ruke, tamo negdje kraj Mrtvog zvona. Vidjeli su je gdje ide i kao živa a i govorila je nešto – tako se barem pripovijeda. Naravno, da nitko ne zna tko je vidio. Pa to i ne treba znati, ta moj Bože, kome bi došlo na pamet da takova što izmisli. Pa i nije potreba izmišljati jer će vam i kuma Ane i tetka Mare i stara pripoviđeti kako je njezin otac ili djed vidio pokojnog Antuna – Bog mu se smilovao duši – i kako ga je molio da mu da dvije mise oslužiti.

 

​A nuti, ondje u onoj kući, stara vlastela su tamo stanovala, pokojni se je Radojica hrvao cijelu noć s tenjcem i u jutro su našli krvi. Znam, da mi mnogi sve ovo neće vjerovati ali neka samo nek se uspnu na Peline ili do Mrtvog zvona pa će čuti od stotine naših ženica sličnih istina i još gore, a sad, jer je u modi, najviše će čuti o ženi bez ruke. I to vam je tolika i takova istina da će dobre ženice dok budu to pripovijeđali izgledati blijedo kao mrtvaci, kosa će im se ježiti i svaki će se čas osvrtati, da se, sačuvaj Bože!, ne ukaže žena bez ruke.

 

​Pripovijedanje o ženi bez ruke djeluje. O njoj se danas na svakom sijelu i prelu pripovijeda, a obnoć fićfirići idu da pod Mrtvim zvonom da vide ženu bez ruke i vide je svi koji je hoće vidjeti. „Prava“ („Prava Crvena Hrvatska“ – nap. D.R.) će reći, da mi ne govorimo istinu i donjeti će ispravak kao što je donijela o „provali na praharnici“ (?).

 

​„Dubrovačka tribuna“ od 13.2.1931. g; br. 98.

 

​NA KONALU I SV. JAKOVU STRAŠI(LA)

 

​Prošle noći u nekoliko kuća na periferiji odigrale su se takove scene sa „duhovima“ da se je za njih morala zainteresirati i policija. Najtežu kuburu (brigu, patnju) sa „duhovima“ ili „okultnim pojavama“, imao je neki intelektualac koji je u kasnu noć ispraznio svoj stan na srednjem Konalu i pobjegao k znancima u grad gdje „duhovi“ nemaju meraka (želju, žudnju) za uznemiravanje inteligencije.

 

​Drugi grješnik koji također nešto duguje „duhovima“ jest poznati poljski skladatelj (Ludomir Rogowsky – nap. D.R.), koji već nekoliko godina stanuje u jednoj sobi starog benediktinskog samostana. I on je morao uzmicati pred sjenom nekog fratra benediktinca, koji je valjda u samostanu nešto zaboravio ili ga sa zemljom vežu neke slatke uspomene na onu od Boga nadarenu prirodu u kojoj je slavni Menčetić ispjevao svoje najbolje ljubavne stihove.

 

​Što bilo, bogami nije šala sa ovim prekogrobnim meraklijama (onaj koji strasno uživa u nečemu – kom. D.R.) i  noćobdijama, što prave rusvaje po tuđim kućama a u svoju nikad i ne proviruju...

 

​Bilo je više novinskih izvješća o doživljajima oko viđenja raznih priviđenja i prikaza. Za njih je poznat uzrok „nadnaravne pojave“, a to je bilo ... vino! ​        

 

​ „Prava Crvena Hrvatska“ od 27.10.1906. g; br, 88.

 

​V R A G   I   V I N O

 

​U jednom magazinu u Tmušastoj ulici ispod Gjinasija stanuje barkariol Miše K. S njim zajedno stanuje 8 mačaka i 11 mačića. To mu je sva ostavština njegove vijerne drugarice, pokojne File, rečene „Mamma dei gatti“ (Bog joj se duši smilovo!). Nego bijednom Miši iza smrti njegove bolje polovice jedina je utjeha vino, pa se tako i nehotice  dogodi, da po uru vremena izgubi dok ključ u bravu utjera, kad u večer pogje doma. Tako se eto podesilo i prošle subote. Nakon dosta muke i nevolje dok je vrata otvorio, dočepa se sretno postelje i zavali se. Okolo ponoća – u poganu uru – veliki trepet probudi Mišu. Gleda nevoljnik, a strah mu zamliječio oči. Pred njim kod postelje stoji (daleko mu kuća) sam maletnjak. Crn je ko ugljen, svaki mu rog dug ko veslo a svako oko ko glava kupusa glavatoga. Kuštravi rep nakostrečio, ne bi ga dva čovjeka mogli opšešarit! I mačke se prepale. Nakostriješile se, skaču reže, puhaju, ele se Mišin magazin pretvorio u pravi pakao! Miše bi molio boga, al ne može da progovori od straha; Miše bi se prekrstio, al pale ruke od straha; Miše bi se ustao pa zvao u pomoć, al teške noge ko olovo, nešto od straha a više od vina! Što će nevoljni Miše? Sjetio se, da ima blizu postelje na trpezi vode krštene, pardon vina krštenoga (jer kako govori Miše, svaki vinar „krsti“ vino!). Nekako jedva dokuči botilju pa je pruži vragu i progovori: „Svakako bolje, da si ti došo u mene, nego ja u tebe, jer da ja dogjem  u tebe, valjalo bi mi doć u pakao. Kad si me već došo naći, ako hoćeš, evo ti što imam, pak pij. U mene ti druge nema!“ Vrag muči ko kamen. Miše uhvatio malo srčanosti, pa nastavi: „Kad ti nećeš, hoću ja“, te prigne i oduši koliko je mogao, te progovori: „Znaš koja je, dok je u meni ovo u ruci, ja te se ne bojim!“ Nu vrag ko vrag, neće da miruje, nego počeo skakati po kući. U neke se Miši dodijalo, pak se skoči, te zgrabi metlu pa trči za vragom. Trči vrag, skače Miše; gjisaju mačke, ne zna se ni ko pije, ni ko plaća. U neke vragu protužilo pa se skrio pod komin. Miše ga gurka metlom. Napokon se vrag uvjeri, da ni on ne može vojevat s onijem, što se drže vina, pa se skupi i nestane ga, samo bježeći prevali pjat pun bakaljara kuhanoga, što je Miše bio spravio za večeru. I tako se naš Miše trsi ove nakaze, ali u to je više bila i zora, pa dogje na peskariju, gdje vas još tresući se, pripovijedaše, što mu se u noći desilo. „Pa kad još reču da strašila nema“ govoraše Miše, „ima pa ima, to mi više ne će izvadit niko iz glave“. „A da ne bude to bila File?“, zapita ga Runto njegov prijatelj, koji takogjer omalo da isto večer nije vidio vraga. „Ne, nije“, odgovori Miše, „jer je bio muški. Ima bit bio sikuro oli Stijepo oli Morgjin, jer su u istoj kući stali, pa bit će falio vrata.“ I tako govori Miše, sreća da sam doma imao vina, a da ne pogiboh! Zaludu, neka mi niko ne govori: Vino je sveta stvar, bez njega se ni misa ne govori! 

 

​Za citirani tekst najbolje je reći misao: „Se non e vero, e ben trovato.“ („Ako nije istinito, dobro je izmišljeno.“ Talijanska izreka koja se pripisuje Giordanu Brunu – nap. D.R.)

Znate li nešto više o temi ili želite prijaviti grešku u tekstu?
Ocijenite članak
Znate li nešto više o temi ili želite prijaviti grešku u tekstu? Zatvori
Pošalji
Glas Grada - Tiskana izdanja
Glas Grada 840
Glas Grada 839
Glas Grada 838
Glas Grada 837
Glas Grada 836
Glas Grada 835
Glas Gada 834
Glas Gada 833
Glas Grada 832
Glas Grada 831
Glas Grada 830
Glas Grada 829
Glas Grada 828
Glas Grada 827
Glas Grada 826
Glas Grada 825
Glas Grada 824
Glas Grada 823
Glas Grada 821/822
Glas Grada 820
Glas Grada 819
Glas Grada 818
Glas Grada 817
Glas Grada 816
Glas Grada 815
Glas Grada 814
Glas Grada 813
Glas Grada 812
Glas Grada 811
Glas Grada 810
Glas Grada 809
Glas Grada 808
Glas Grada 807
Glas Grada 806
Glas Grada 805
Glas Grada 804
Glas Grada 803
Glas Grada 802
Glas Grada 801
GLAS GRADA 800
Glas Grada 799
Glas Grada 798
Glas Grada 797
Glas Grada 196
Glas Grada 795
Glas Grada 794
Glas Grada 793
Glas Grada 792
Glas Grada 791
Glas Grada 790
Glas Grada 789
Glas Grada 788
Glas Grada 787
Glas Grada 786
Glas Grada 785
Glas Grada 784
Glas Grada 783
Glas Grada 782
Glas Grada 781
Glas Grada 780
Glas Grada 779
Glas Grada 778
Glas Grada 777
Glas Grada 776
Glas Grada 775
Glas Grada 774
GLAS GRADA 773
Glas Grada 772
Glas Grada 771
Glas Grada 770
Glas Grada 769
Glas Grada 768
Glas Grada 767
Glas Grada 766
Glas Grada 765
Glas Grada 764
Glas Grada 763
GLAS GRADA 762
Glas Grada 761
Glas Grada 760
Glas Grada 759
Glas Grada 758
Glas Grada 757
Glas Grada 756
Glas Grada 755
Glas Grada 754
Glas Grada 753
Glas Grada 752
Glas Grada 751
GLAS GRADA 750
Glas Grada 749
Glas Grada 748
GLAS GRADA 747
GLAS GRADA 746
GLAS GRADA 745
GLAS GRADA 743/744
GLAS GRADA 742
Glas Grada 741
Glas Grada 740
Glas Grada 739
Glas Grada 738
Glas Grada 737
Glas Grada 736
Glas Grada 735
Glas Grada 734
Glas Grada 733
Glas Grada 732
Glas Grada 731
Glas Grada 730
Glas Grada 729
Glas Grada 728
Glas Grada 727
Glas Grada 726
Glas Grada 725
Glas Grada 724
Glas Grada 723
Glas Grada 722
Glas Grada 721
Glas Grada 720
Glas Grada 718/719
Glas Grada 717
Glas Grada 716
Glas Grada 715
Glas Grada 714
Glas Grada 713
Glas Grada 712
Glas Grada 711
Glas Grada 710
Glas Grada 709
Glas Grada 708
Glas Grada 707
Glas Grada 706
Glas Grada 705
Glas Grada 704
Glas Grada 703
Glas Grada 702
Glas Grada 701
Glas Grada 700
Glas Grada 699
Glas Grada 698
Glas Grada 697
Glas Grada 696
Glas Grada 695
Glas Grada 694
Glas Grada 693
Glas Grada 692
Glas Grada 691
Glas Grada 690
Glas Grada 689
Glas Grada 688
Glas Grada 687
Glas Grada 686
Glas Grada 685
Glas Grada 684
Glas Grada 683
Glas Grada 682
Glas Grada 681
Glas Grada 680
Glas Grada 679
Glas Grada 678
Glas Grada 677.
Glas Grada 676
Glas Grada 675
Glas Grada 674
Glas Grada 673
Glas Grada 672
Glas Grada 671
Glas Grada 670
Glas Grada 669
Glas Grada 668
Glas Grada 666/7
Glas Grada 665
Glas Grada 664
Glas Grada 663
Glas Grada 662
Glas Grada 661
Glas Grada 660
Glas Grada 659
Glas Grada 657
Glas Grada 656
Glas Grada 655
Glas Grada 654
Glas Grada 653
Glas Grada 652
Glas Grada 651
Glas Grada 650
Glas Grada 649
Glas Grada 648
Glas Grada 647
Glas Grada 646
Glas Grada 645
Glas Grada 644
Glas Grada 643
Glas Grada 642
Glas Grada 641
Glas Grada 640
Glas Grada 639
Glas Grada 638
Glas Grada 637
Glas Grada 636
Glas Grada 635
Glas Grada 634
Glas Grada 633
Glas Grada 632
Glas Grada 631
Glas Grada 630
Glas Grada 629
Glas Grada 628
Glas Grada 627
Glas Grada 626
Glas Grada 625
Glas Grada 624
Glas Grada 623
Glas Grada 622
Glas Grada 621
Glas Grada 620
Glas Grada 619
Glas Grada 618
Glas Grada 617
Glas Grada 616
Glas Grada 614 / 615
Glas Grada 613
Glas Grada 612
Glas Grada 611
Glas Grada 610
Glas Grada 609
Glas Grada 608
Glas Grada 607
Glas Grada 606
Glas Grada 605
Glas Grada 604
Glas Grada 603
Glas Grada 602
Glas Grada 601
Glas Grada 600
Glas Grada 599
Glas Grada 598
Glas Grada 597
Glas Grada 596
Glas Grada 595
Glas Grada 594
Glas Grada 593
Glas Grada 592
Glas Grada 591
Glas Grada 590
Glas Grada 589
Glas Grada 588
Glas Grada 587
Glas Grada 586
Glas Grada 585
Glas Grada 584
Glas Grada 583
Glas Grada 582
Glas Grada 581
Glas Grada 580
Glas Grada 579
Glas Grada 578
Glas Grada 577
Glas Grada 576
Glas Grada broj 575
Glas Grada 574
Glas Grada 573
Glas Grada 572
Glas Grada 571
Glas Grada 570
Glas Grada 569
Glas Grada 568
Glas Grada 567
Glas Grada 566
Glas Grada 565
Glas Grada 564
Glas Grada 562-563
Glas Grada 561
Glas Grada 560
Glas Grada 559
Glas Grada 558
Glas Grada 557
Glas Grada 556
Glas Grada 555
Glas Grada 554
Glas Grada 553
Glas Grada novi broj
Glas Grada 551
Glas Grada 550
Glas Grada 549
Glas Grada 548
Glas Grada 547
Glas Grada 546
Glas grada 545
Glas Grada 544
Glas Grada 543
Glas Grada 542
Glas Grada 541
Glas Grada 540
Glas Grada 539
Glas Grada 538
Glas Grada 537
Glas Grada 535 / 536
Glas Grada 534
Glas Grada 533
Glas Grada 532
Glas Grada 531
Glas Grada 530
Glas Grada 529
Glas Grada 528
Glas Grada 527
Glas Grada 526
Glas Grada 525
Glas Grada 524
Glas Grada 523
Glas Grada 522
Glas Grada 521
Glas Grada 520
Glas Grada 519
Glas Grada 518
Glas Grada 517
Glas Grada 516
Glas Grada 515
Glas Grada 514
Glas Grada broj 513
Glas Grada 512
Glas Grada 510/511
Glas Grada 509
Glas Grada 508
Glas Grada 507
Glas Grada 506
Glas Grada 505
Glas Grada 496
Glas Grada 497
Glas Grada 498
Glas Grada 499
Glas Grada 500
Glas Grada 502
Glas Grada 504
Glas Grada broj 503
Nazad Naprijed